TURİZMDE “SABİT” DÖNEMLER BAŞLADI

Son 40 yılda, tesislerde sabit doluluk oranı (% 50-52) ve artan maliyetlere rağmen, tesis yatağı yatırımları, krizli yıllarda dahi azalmadı. Bakanlık verilerine göre, kitlesel pazarı domine eden paket turisti ve toplam turist sayısı (krizler hariç) yatak sayısına paralel hep yükseldi.

Turizmdatabank’ın tahminlerine göre, kitlesel pazarı domine eden paket turisti sayımız 2025 yılında, toplamın % 50’lerine ilerliyor (% 45-46). tesis dolulukları da % 50 ortalamada.

Bu paket oranı 1990’lara kadar % 20-25 aralığında idi ve tesis dolulukları da % 60’ları aşıyordu. Bu dönemde yatak arzı kontrollü büyüyordu.

Herşey dahilin desteklediği Paket pazarı hızla büyürken 2000’lerin ortalarında, paket oranı da % 40’ları aştı. Fakat doluluklar %50’nin altına gerildi.

Ama turist sayısı hala yükselişte idi. Bu güne kadar manzara pek değişmedi: Herşeye rağmen yatak yatırımları hız kesmedi.

Fakat pandemi ile beraber ve ardından “yapısal ve geri döndürülemez” bir maliyet artışı ortaya çıktı: Öyle ki, 2019-2025 dönemine işçilik maliyetleri (Bir işçi için aylık), TL bazında 13-14 kat, Dolar bazında da 2-2,5 kat yükseldi.

Otellerin F&B maliyetleri 2019’da ortalama % 22 artarken, 2025’te % 52 arttı. Kurdaki artış ile 2019’da % 22’nin civarındayken 2025’te % 20’nin altına ilerledi. (2023-4 döneminde % 50’leri bulmuştu.)

Otel yatırımcısı artık dört bir koldan önemli karar aşamasındadır.  Yataklarını ne olursa olsun doldurmak zorundadır ki (Artırmak değil artık), 50 yılın emeği heba olmasın, çalışanlar ekmek yiyebilsin.

İşte bu telaşla 2026’ya 2025’ten daha fazla tesis yatağını açarak başladı. İlk 3 ayda doluluklarda ancak yakaladı 2025 yılını.

İşin gelir kısmı hala belirsiz çünkü geçen yıl düşen ortalama kalış süresi 2026’da da düşüyor.

Gecelemelerdeki artışın hangi fiyatlardan yapıldığı pek belli değil.

Bakanlığın açıkladığı gecelik 100 Dolar civarındaki “teorik” turist-ziyaretçi harcamasının neye derman olacağı iyi hesaplanmalı.

Önemli göstergeler