Turizm Databank’ın INE, Exceltur, Hosteltur’dan derlediği verilerin analizine göre, İspanya ve Türkiye arasında tatımlarda ciddi bir fark oluştu. Denebilir ki İspanya, Türkiye’nin kaçırdığına yönelirken Türkiye hala 5 yıldızlı otel yapmaya devam ediyor. Ancak İspanya yenilediği otellerden de iyi kazanyor. Onların amacı, daha fazla harcama yapan müşterileri çekmek için daha kaliteli hizmetler sunmak. Ülkemiz ise politika ve hedef karmaşasında.
İspanya’nın yatağı neredeyse aynı
2019-2024 yılları arasında İspanya’nın güneş ve plaj destinasyonlarındaki toplam otel yatak sayısı, yapılan önemli yatırımlara rağmen, sadece % 3,4 oranında arttı. Oda sayısı ise yerinde saydı. Ülkede son on yılda yapılan otel yatırımlarının % 60’ı tatil tesislerine yönelik. Otel sektörünün büyük bölümünde yaşanan niteliksel dönüşümle açıklanıyor; İspanya bu süreçte, varlıkların yenilenmesine ve mevcut işletmelerin iyileştirilmesine yöneldi. Amaç, daha fazla harcama yapan müşterileri çekmek için daha kaliteli hizmetler sunmak.
Otel işletmelerinin daha kaliteli tesislere doğru bu dönüşümü büyük ölçüde, özellikle pandemiden sonra tatil turizmini oldukça dayanıklı bir sektör olarak gören yatırım fonları tarafından yönlendirildi. 2006 ile 2014 yılları arasında İspanya’daki otel yatırımları yıllık ortalama 1 milyar Avroydu ve bunun %90’ı kentsel otellere yatırıldı.
Bugün bu rakam üç katına çıkarak 3,5 milyar Avroya ulaştı ve tatil segmenti açıkça merkez sahneye çıktı.
Tatil otellerinin yeniden konumlandırılmasına yönelik yatırımlar 2019’dan beri % 11,8 arttı
İspanya’nın kıyı ve adalarındaki 728 belediyede bulunan 4 ve 5 yıldızlı otellerdeki oda sayısındaki artış, 2019-2024 yılları arasında, esas olarak eski işletmelerin yenilenmesi ve yeniden konumlandırılması projelerine dayanmakta.
2019-2024 yılları arasında İspanya kıyılarında ve adalarında 4* ve 5* kategorilerinde yaratılan otel yataklar 59.875 arttı.
2019-2024 yılları arasında aynı destinasyonlardaki 3 yıldızlı otellerin 1 yıldızlı otellere, pansiyon ve hostellerin yatak kapasitesi – 50.000 azaldı
İspanya 5 yıldızlıya da yöneldi
Özellikle dört ve beş yıldızlı oteller ön plana çıktı, otel yataklarında yaklaşık yüzde 10 dolayında artış yaşandı. Aynı destinasyonlardaki alt kategorideki tesislerde ise gerileme yaşanıyor: Düşüş % 5 dolayında: iki ve üç yıldızlı oteller ile pansiyonlar ortadan kalkıyor.
Ülkede bir yandan, önemli sayıda otel kategori değiştirmeden yenilenirken diğer yandan birçok durumda yenileme sonucunda bir yükseltme gerçekleşti.
INE’nin doluluk oranlarına ilişkin yaptığı araştırma, 2019-2024 yılları arasında güneş ve plaj kıyısındaki 728 belediyede 4 ve 5 yıldızlı otel kontenjanının %11,8 arttığını, bu kategorilerde 59 bin 875 yeni kontenjan oluşturulduğunu ortaya koydu.
Aynı destinasyonlardaki 3 ila 1 yıldızlı oteller, pansiyonlar ve hostellerdeki yatak sayısı 2019’dan bu yana yaklaşık 50.000 azaldı. Bu durum, kapasitede neredeyse hiç artış olmaması ve dolayısıyla destinasyonlar üzerinde potansiyel bir baskı oluşturması nedeniyle yeniden konumlandırma olgusunu yansıtıyor.
Turizm İşletmeleri Derneği’ne göre, arzı iyileştirme; Valensiya Topluluğu, Balear Adaları, Katalonya, Kanarya Adaları ve Endülüs gibi destinasyonlarda özellikle yoğun bir şekilde yaşanıyor.
2019’dan 2024’e kıyı bölgelerine göre
4* ve 5* otel yataklarındaki % değişim
Costa Blanca %36,5
İbiza-Formentera %34,7
Costa Dourada %25,9
Barselona Sahili %18.8
Costa del Sol (Malaga) %17,6
Costa Brava 16.8%
Mallorca %16,2
Cadiz Işık Sahili %12,4
Castellón Sahili %10,2
Lanzarote %8,3
Gran Kanarya %7,6
Costa Tropical (Granada) %4,9
Tenerife %3.7
Fuerteventura %3.2
Menorca %2,8
Costa Valensiya 0.0%
Costa Calida (Murcia) -%5,6
Almería Sahili -%6,2
Huelva’nın Costa de la Luz’u -%10,2
Kıyılarda oda başına gelir artışı
Daha fazla harcama yapan müşterileri çekmek için daha kaliteli hizmetler sunmak olarak açıklanan bu dönüşüm, İspanya’nın kıyı ve adalarında yer alan yirmi destinasyondaki dört ve beş yıldızlı otel odası sayısındaki artışı ile beraber otel gelirlerinde önemli bir artış görüldü. Özellikle RevPar (mevcut oda başına gelir) , son elde edilen verilere göre 2019’a kıyasla ortalama %37 oranında iyileşti.
İspanya’da yatak sayısı (YS)
(2019-2024 Değişim)
| İspanya Değişim,% | Türkiye Değişim, % | |
| 5* | 13,5 | 26,0 |
| 4* | 10,4 | 7,0 |
| 3* | -4,3 | 9,0 |
| 2* | -4,8 | -7,5 |
| 1* | 2,2 | 58,0 |
| Diğer* | -5,0 | 25,0 |
| Toplam | 3,4 | 17,0 |
*Paniyon vb
İspanya otellerinde gelirler*-RevPar
| REVPar Artışı, % (2024/2019) | 2024 RevPar | |
| İbiza-Formentera | 45.8% | €152.98 |
| Barselona Sahili | 30.6% | €138.38 |
| Tenerife | 40.9% | €120.93 |
| Büyük Canaria | 40.4% | €120.71 |
| Lanzarote Belediyesi | 50.9% | €118.48 |
| Minorca | 45.4% | €118.07 |
| Mayorka | 39.6% | €111.33 |
| Costa del Sol (Málaga) | 40.5% | €103.96 € |
| Fuerteventura | 41.3% | €94.03 |
| Costa de la Luz de Cadiz | 27.0% | €83.59 |
| Costa de la Luz deHuelva | 41.4% | €78.08 |
| Costa Blanca | 37.4% | €77.76 |
| Costa Cálida (Murcia) | 23.5% | €70.22 |
| Costa Brava | 40.3% | €68.85 |
| Kosta Tropikal (Granada) | 30.0% | €60.77 |
| Kosta Valensiya | 29.6% | €60.40 |
| Costa de Almería | 21.7% | €59.55 |
| Castellón Sahili | 6.1% | €53.35 |
| Kosta Daurada | 15.3% | €46.44 |
*Kaynak: INE (Exceltur çalışması)